ବ୍ଲାକ୍ ହୋଲ୍ ବୋମାକୁ ନେଇ ବିଶ୍ୱରେ ହଟଚମଟ, ଏହା କେତେ ଘାତକ ?

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟର ସାଉଥାମ୍ପଟନ୍ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ଏକ ଏପରି ପରୀକ୍ଷଣ କରିଛନ୍ତି, ଯାହା ବିଜ୍ଞାନ ଜଗତରେ ନୂଆ ଆଲୋଚନା ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ଏହି ପରୀକ୍ଷଣର ନାମ ହେଉଛି ‘ବ୍ଲାକ୍ ହୋଲ୍ ବୋମା’। ନାମଟି ଶୁଣିବା ମାତ୍ରେ ମନରେ ଭୟ ସୃଷ୍ଟି ହେବା ସ୍ୱାଭାବିକ, କିନ୍ତୁ ଏହା କୌଣସି ଧ୍ୱଂସକାରୀ ଅସ୍ତ୍ର ନୁହେଁ। ବରଂ, ଏହା ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ରହସ୍ୟମୟ ବ୍ଲାକ୍ ହୋଲ୍‌ର ଗୁଢ଼ତତ୍ତ୍ୱକୁ ଆହୁରି ଗଭୀର ଭାବେ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରିବାର ଏକ ଅଭିନବ ପ୍ରୟାସ। ଏହି ଆବିଷ୍କାର କେବଳ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଅନୁସନ୍ଧାନ ନୁହେଁ, ବରଂ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଶକ୍ତି ଉତ୍ପାଦନର ଏକ ଅଭୂତପୂର୍ବ ଉପାୟ ହୋଇପାରେ।
ଏହା କ’ଣ ଏବଂ କାହିଁକି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ?
‘ବ୍ଲାକ୍ ହୋଲ୍ ବୋମା’ ନାମଟି ଭୟଙ୍କର ମନେହୁଏ, କିନ୍ତୁ ଏହା ପ୍ରକୃତରେ ଏକ ତାତ୍ତ୍ୱିକ ଧାରଣା, ଯାହା ୧୯୬୯ ମସିହାରେ ବିଶିଷ୍ଟ ବୈଜ୍ଞାନିକ ରୋଜର ପେନରୋଜ୍ ଏବଂ ପରେ ୧୯୭୧ରେ ୟାକୋଭ୍ ଜେଲଡୋଭିଚ୍‌ଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରସ୍ତାବିତ ହୋଇଥିଲା। ପେନରୋଜ୍ ପ୍ରଥମେ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଥିଲେ ଯେ, ଏକ ଘୂର୍ଣ୍ଣନଶୀଳ ବ୍ଲାକ୍ ହୋଲ୍‌ର ଏର୍ଗୋସ୍ଫିୟର (ଘଟନା ଦିଗଚକ୍ରର ବାହାରେ ଥିବା ଅଞ୍ଚଳ) ମଧ୍ୟରେ କଣିକାଗୁଡ଼ିକର ଶକ୍ତି ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଇପାରିବ। ଜେଲଡୋଭିଚ୍ ଏହାକୁ ଆହୁରି ଆଗେଇ ନେଇ ଦର୍ଶାଇଥିଲେ ଯେ, ଏକ ଘୂର୍ଣ୍ଣନଶୀଳ ଧାତବ ସିଲିଣ୍ଡର ଏବଂ ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ର ବ୍ୟବହାର କରି ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ପୃଥିବୀରେ ଅନୁକରଣ କରାଯାଇପାରିବ। ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ‘ସୁପରରେଡିଆନ୍ସ’ କୁହାଯାଏ, ଯେଉଁଥିରେ ଶକ୍ତି ଏକ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଲୁପ୍‌ରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ, ଯାହା ଏକ ବିସ୍ଫୋରଣରୂପୀ ଶକ୍ତି ଉତ୍ପାଦନ କରିପାରେ।
ସାଉଥାମ୍ପଟନ୍ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ବୈଜ୍ଞାନିକ ମାରିଅନ୍ କ୍ରୋମ୍ବ ଏବଂ ହେନଡ୍ରିକ୍ ଉଲବ୍ରିଚ୍ଟଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଏକ ପରୀକ୍ଷାଗାରରେ ଏକ ଆଲୁମିନିୟମ୍ ସିଲିଣ୍ଡରକୁ ଘୂରାଇ ଏବଂ ତା’ ଚାରିପାଖରେ ତିନିସ୍ତରୀୟ ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ର ସୃଷ୍ଟି କରି ଏହି ତତ୍ତ୍ୱକୁ ବାସ୍ତବରେ ପରୀକ୍ଷଣ କରାଯାଇଛି। ଯେତେବେଳେ ସିଲିଣ୍ଡରଟି ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ରଠାରୁ ଅଧିକ ଦ୍ରୁତଗତିରେ ଘୂରିଥିଲା, ତାହା ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋମ୍ୟାଗ୍ନେଟିକ୍ ତରଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକର ଶକ୍ତିକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିଥିଲା। ଏହା ଏକ ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ଜେନେରେଟର ଭଳି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ଶକ୍ତି ଘାତୀୟ ହାରରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲା। ଏହି ପରୀକ୍ଷଣର ଫଳାଫଳ arXiv ପ୍ରି-ପ୍ରିଣ୍ଟ ସର୍ଭରରେ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଛି।
ଏହାର ଭବିଷ୍ୟତ ସମ୍ଭାବନା
ଏହି ପରୀକ୍ଷଣ କେବଳ ବ୍ଲାକ୍ ହୋଲ୍‌ର ଭୌତିକ ଗୁଣବଳୀ ବୁଝିବାରେ ସହାୟକ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହା ଶକ୍ତି ଉତ୍ପାଦନର ନୂଆ ସମ୍ଭାବନା ଖୋଲିଛି। ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ବିଶ୍ୱାସ କରୁଛନ୍ତି ଯେ, ଏହି ‘ସୁପରରେଡିଆନ୍ସ’ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଭବିଷ୍ୟତରେ ଅଜଣା କଣିକା ଏବଂ ଡାର୍କ ମ୍ୟାଟର ଖୋଜିବାରେ ସହାୟକ ହୋଇପାରେ। ଲିସବନ୍ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ପଦାର୍ଥବିଜ୍ଞାନୀ ଭିଟର କାର୍ଡୋସୋ କହିଛନ୍ତି, “ଏକ ନିମ୍ନ-ଆବୃତ୍ତି ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋମ୍ୟାଗ୍ନେଟିକ୍ ତରଙ୍ଗକୁ ଏକ ଘୂର୍ଣ୍ଣନଶୀଳ ସିଲିଣ୍ଡର ଆଡ଼କୁ ପଠାଇ ଆପଣ ତା’ଠାରୁ ଅଧିକ ଶକ୍ତି ପାଇପାରିବେ – ଏହା ସତରେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ!”
ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ଏହି ପରୀକ୍ଷଣ କ୍ୱାଣ୍ଟମ ମେକାନିକ୍ସ ଏବଂ ଶକ୍ତି ନିଷ୍କାସନର ନୂଆ ପଦ୍ଧତି ଉପରେ ଆଲୋକପାତ କରିଛି। କେହି କେହି ଏହାକୁ ଭବିଷ୍ୟତର ଏକ ବିପ୍ଳବୀ ଶକ୍ତି ଉତ୍ସ ଭାବେ ଦେଖୁଛନ୍ତି। ଯଦି ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ଆହୁରି ଉନ୍ନତ କରାଯାଇପାରେ, ତେବେ ଏହା ମାନବ ସଭ୍ୟତା ପାଇଁ ଏକ ଅସୀମ ଶକ୍ତି ଉତ୍ସ ହୋଇପାରେ।
ଏହା ବିପଦଜନକ କି ?
ନା, ଏହି ‘ବ୍ଲାକ୍ ହୋଲ୍ ବୋମା’ ପୃଥିବୀ ପାଇଁ କୌଣସି ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରୁନାହିଁ। ଏହା ଏକ ନିୟନ୍ତ୍ରିତ ପରୀକ୍ଷାଗାର ମଡେଲ, ଯେଉଁଥିରେ କୌଣସି ପ୍ରକୃତ ବ୍ଲାକ୍ ହୋଲ୍ ନାହିଁ। ଏହା କେବଳ ବ୍ଲାକ୍ ହୋଲ୍‌ର ଭୌତିକ ଗୁଣବଳୀକୁ ଅନୁକରଣ କରୁଛି। ଏହାର ମୂଳ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ରହସ୍ୟ ଉନ୍ମୋଚନ କରିବା ଏବଂ ମାନବଜାତିର ଜ୍ଞାନ ବୃଦ୍ଧି କରିବା।
ସମାଜ ଓ ବିଜ୍ଞାନ ପାଇଁ ଏହାର ଅର୍ଥ
ଏହି ଆବିଷ୍କାର ବିଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କୁ ବ୍ଲାକ୍ ହୋଲ୍‌ର ଘୂର୍ଣ୍ଣନ ଶକ୍ତି ଏବଂ ଏହାର ସ୍ପେସ୍-ଟାଇମ୍ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ବୁଝିବାରେ ସହାୟକ ହେବ। ଏହା ସାଧାରଣ ମାନବଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଏକ ପ୍ରେରଣା ହୋଇପାରେ, ଯେ କିପରି ମାନବ ବୁଦ୍ଧି ଏବଂ ଅନୁସନ୍ଧାନ ଅଜଣା ରହସ୍ୟକୁ ଆଲୋକିତ କରିପାରେ। ଏହା ଆମକୁ ଏକ ନୂଆ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ଦେଉଛି – ବ୍ଲାକ୍ ହୋଲ୍ କେବଳ ଏକ ଧ୍ୱଂସକାରୀ ଶକ୍ତି ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହା ଶକ୍ତି ଉତ୍ପାଦନର ଏକ ଅସୀମ ଉତ୍ସ ହୋଇପାରେ।
ସାଉଥାମ୍ପଟନ୍ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ଏହି ପରୀକ୍ଷଣ ବିଜ୍ଞାନ ଜଗତରେ ଏକ ନୂଆ ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ କରିଛି। ଏହା ଆମକୁ ଏକ ସୁନ୍ଦର ଭବିଷ୍ୟତର ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖାଉଛି, ଯେଉଁଠି ବ୍ଲାକ୍ ହୋଲ୍ ଭଳି ରହସ୍ୟମୟ ବସ୍ତୁଗୁଡ଼ିକ ମାନବଜାତିର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ ଶକ୍ତିର ଉତ୍ସ ହୋଇପାରେ।