ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ଯୁଦ୍ଧର ପ୍ରଭାବ ଏବେ ଭାରତର ପେଟ୍ରୋଲ ପମ୍ପଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ପଡ଼ିଛି। ସରକାର ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲର ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ଅନୁମତି ଦେଇଥିବା ବେଳେ ତେଲ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଏବଂ ରପ୍ତାନିକାରୀଙ୍କୁ ନିୟନ୍ତ୍ରିତ କରିବା ପାଇଁ ଅସ୍ଥାୟୀ ଟିକସରେ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଛନ୍ତି।
ସରକାର ଏବେ ଘରୋଇ ବଜାରରେ ଇନ୍ଧନ ଅଭାବ ଏବଂ ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି। ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ସରକାର ପେଟ୍ରୋଲ ରପ୍ତାନି ଉପରେ ପ୍ରତି ଲିଟର ପିଛା ୩ ଟଙ୍କାର ଅସ୍ଥାୟୀ ଟିକସ ଲାଗୁ କରିଛନ୍ତି। ଏହାକୁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଅତିରିକ୍ତ ଉତ୍ପାଦ ଶୁଳ୍କ (SAED) କୁହାଯାଏ। ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟ ସଙ୍କଟ ପରେ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ପେଟ୍ରୋଲ ଉପରେ SAED ଲାଗୁ କରାଯାଇଛି। ତଥାପି ଘରୋଇ ବଜାରରେ ବିକ୍ରି ହେଉଥିବା ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲ ଉପରେ ବର୍ତ୍ତମାନର ଟିକସ ହାରରେ କୌଣସି ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇନାହିଁ।
ପେଟ୍ରୋଲ ଉପରେ SAED କାହିଁକି ଲାଗୁ କରାଯାଇଥିଲା?
ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟ ସଙ୍କଟ ଯୋଗୁଁ ବ୍ରେଣ୍ଟ କ୍ରୁଡ୍, ଯାହା ପୂର୍ବରୁ ପ୍ରତି ବ୍ୟାରେଲ ପ୍ରାୟ $୭୩ ଥିଲା, ଏବେ $୧୦୦ ଉପରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ତେଲ ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇବା ସହିତ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ବିଦେଶରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲ ବିକ୍ରୟ କରିବା ଅଧିକ ଲାଭଜନକ ହୋଇଗଲା। ସରକାର ଭୟ କରିଥିଲେ ଯେ ଯଦି ରପ୍ତାନି ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ ତେବେ ଏହା ଦେଶ ଭିତରେ ଇନ୍ଧନର ଅଭାବ ଏବଂ ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି କରାଇପାରେ। ଏହି କାରଣରୁ ଅପ୍ରତ୍ୟାଶିତ ଟିକସ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥିଲା। ସରକାରଙ୍କ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଯେ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଘରୋଇ ବଜାରକୁ ପ୍ରାଥମିକତା ଦିଅନ୍ତୁ ଏବଂ କେବଳ ଉଚ୍ଚ ମୂଲ୍ୟ ହେତୁ ବିଦେଶକୁ ତେଲ ବିକ୍ରୟ କରିବାକୁ ନଯାଆନ୍ତୁ।
ଡିଜେଲ ଉପରେ ଏହି ଟିକସ ପ୍ରତି ଲିଟର ୨୩ ଟଙ୍କାରୁ ୧୬.୫ ଟଙ୍କାକୁ ହ୍ରାସ କରାଯାଇଛି। ଏଥିସହିତ ବିମାନ ଟର୍ବାଇନ୍ ଇନ୍ଧନ (ATF) ଉପରେ ୩୩ ଟଙ୍କାରୁ ୧୬କୁ ହ୍ରାସ କରାଯାଇଛି। ଗତ କିଛି ମାସ ଧରି ସରକାର ନିରନ୍ତର ଟିକସ ସଂଶୋଧନ କରିଆସୁଛନ୍ତି। ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୬ ତାରିଖରେ ଡିଜେଲ ରପ୍ତାନି ଉପରେ ୨୧.୫ ଟଙ୍କାରୁ ପ୍ରତି ଲିଟର ଏବଂ ATF ଉପରେ ୨୯.୫ ଟଙ୍କା ପ୍ରତି ଲିଟର ଶୁଳ୍କ ଲାଗୁ କରାଯାଇଥିଲା।