Weapons in Space: ଅନ୍ତରୀକ୍ଷରେ ଆମେରିକାର ଅସ୍ତ୍ର! ରୁଷ-ଚୀନକୁ ବଡ଼ ଚେତାବନୀ, ମହାକାଶରେ ଆରମ୍ଭ ହେବ କି ନୂଆ ଯୁଦ୍ଧ?
ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଅନ୍ତରୀକ୍ଷ ଏବେ କେବଳ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଗବେଷଣା କିମ୍ବା ସାଟେଲାଇଟ୍ର ଦୁନିଆ ନୁହେଁ। ମହାକାଶକୁ ନେଇ ବଢ଼ୁଛି ସାମରିକ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା। ଆଉ ଏହାରି ମଧ୍ୟରେ ଏକ ବଡ଼ ଦାବି କରିଛି ଆମେରିକା। ଆମେରିକାର ସ୍ପେସ୍ ଫୋର୍ସ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ସାର୍ବଜନୀନ ଭାବେ ସ୍ୱୀକାର କରିଛି ଯେ ଅର୍ବିଟ୍ରେ ଆମେରିକାର ‘ସ୍ପେସ୍ କଣ୍ଟ୍ରୋଲ୍ ୱେପନ୍’ ମୁତୟନ ରହିଛି। ୧୯୫୭ରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା Space Race ପରେ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ଅର୍ବିଟ୍ରେ ଅସ୍ତ୍ର ଥିବା କଥା ସ୍ୱୀକାର କଲା ଆମେରିକା ।
ଆମେରିକାର ଏୟାର ଫୋର୍ସ ସେକ୍ରେଟାରୀ ଟ୍ରୟ ମିଙ୍କ ମେରିଲ୍ୟାଣ୍ଡର ନ୍ୟାସନାଲ୍ ହାର୍ବରରେ ଆୟୋଜିତ ବାର୍ଷିକ ଏୟାର, ସ୍ପେସ୍ ଆଣ୍ଡ ସାଇବର କନଫରେନ୍ସରେ ଏହି ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି। ତେବେ ଅର୍ବିଟ୍ରେ କେଉଁ ଅସ୍ତ୍ର, କେତେ ସଂଖ୍ୟାରେ କିମ୍ବା କେଉଁ ସାଟେଲାଇଟ୍ ନିକଟରେ ମୁତୟନ ହୋଇଛି—ସେ ସମ୍ପର୍କରେ କୌଣସି ବିସ୍ତୃତ ସୂଚନା ଦିଆଯାଇନାହିଁ।
ଆମେରିକୀୟ ସ୍ପେସ୍ ଫୋର୍ସର କହିବା ଅନୁସାରେ, ଏହି ସ୍ପେସ୍ କଣ୍ଟ୍ରୋଲ୍ କ୍ଷମତାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ମହାକାଶରେ ଆମେରିକୀୟ ଏବଂ ମିଳିତ ସାମରିକ ବାହିନୀକୁ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ଶତ୍ରୁ ଆକ୍ରମଣରୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବା। ଏଥିରେ କାଇନେଟିକ୍ ଏବଂ ନନ୍ କାଇନେଟିକ୍, ଦୁଇ ପ୍ରକାରର ଉପାୟ ରହିପାରେ। କାଇନେଟିକ୍ କ୍ଷମତାରେ କୌଣସି ବସ୍ତୁକୁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଭାବେ ପ୍ରଭାବିତ କରିବାର କ୍ଷମତା ଥାଏ, ଯେତେବେଳେ ନନ୍ କାଇନେଟିକ୍ ପଦ୍ଧତିରେ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ପ୍ରକାରର ପ୍ରଭାବ ମାଧ୍ୟମରେ ସାଟେଲାଇଟ୍ର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମତାକୁ ବାଧା ଦେବା ଯାଇପାରେ। ଆମେରିକା କହିଛି, ଏହି କ୍ଷମତା ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଓ ଆକ୍ରମଣ ଉଭୟ ମିଶନ୍ରେ ବ୍ୟବହାର ହୋଇପାରେ।
ଆମେରିକାର ଦୁଇ ପ୍ରମୁଖ ଭୂ-ରାଜନୈତିକ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀ ଚୀନ ଓ ରୁଷ ମଧ୍ୟ ନିଜର କାଉଣ୍ଟର-ସ୍ପେସ୍ କ୍ଷମତା ବିକଶିତ କରୁଛନ୍ତି ବୋଲି ଆମେରିକା କହୁଛି। ଆମେରିକୀୟ ସ୍ପେସ୍ ଫୋର୍ସର ମତରେ, ଚୀନ ନିଜର ସାମରିକ ଆଧୁନିକୀକରଣର ଅଂଶ ଭାବେ ମହାକାଶ ଓ କାଉଣ୍ଟର-ସ୍ପେସ୍ କ୍ଷମତା ବିକଶିତ କରୁଛି। ସେହିପରି ରୁଷ ମଧ୍ୟ ଭବିଷ୍ୟତ ଯୁଦ୍ଧରେ ମହାକାଶର ନିୟନ୍ତ୍ରଣକୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ମାନୁଛି ବୋଲି ଆମେରିକାର ଆକଳନ।
ମହାକାଶରେ ଥିବା ସାଟେଲାଇଟ୍ କେବଳ ସେନା ପାଇଁ ନୁହେଁ। ପାଣିପାଗ ପୂର୍ବାନୁମାନ, ଯୋଗାଯୋଗ, ନାଭିଗେସନ୍, ଜରୁରୀକାଳୀନ ସେବା, ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ଏବଂ ଆର୍ଥିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅନେକ କ୍ଷେତ୍ର ସାଟେଲାଇଟ୍ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ। କୌଣସି ସାଟେଲାଇଟ୍କୁ ନଷ୍ଟ କରାଗଲେ କିମ୍ବା ତାହାର ସିଗ୍ନାଲ୍ରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି ହେଲେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ କେବଳ ସାମରିକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସୀମିତ ରହିନପାରେ। ନାଭିଗେସନ୍ ବ୍ୟବସ୍ଥା ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ ଜାହାଜ ଚଳାଚଳଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଆପାତକାଳୀନ ସେବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇପାରେ।
ଅନ୍ତରୀକ୍ଷର ସାମରିକୀକରଣ ନୂଆ ନୁହେଁ। ୧୯୫୭ରେ ସୋଭିଏତ୍ ୟୁନିଅନ୍ ‘ସ୍ପୁଟନିକ୍’ ଉପଗ୍ରହ ମହାକାଶକୁ ପଠାଇବା ପରେ ଆମେରିକା ଓ ସୋଭିଏତ୍ ୟୁନିଅନ୍ ମଧ୍ୟରେ Space Race ଆହୁରି ତୀବ୍ର ହୋଇଥିଲା। ଉପଗ୍ରହକୁ ସାମରିକ ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରିବା ସହ ଶତ୍ରୁର ସାଟେଲାଇଟ୍କୁ ଅକାମୀ କରିବା ଉପାୟ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଗବେଷଣା ଚାଲିଥିଲା। ୧୯୬୭ର Outer Space Treaty ମହାକାଶରେ ପରମାଣୁ ଅସ୍ତ୍ର ଏବଂ ଅନ୍ୟ WMD ମୁତୟନ ଉପରେ ନିଷେଧ ଲଗାଇଥିଲା। କିନ୍ତୁ ସାଟେଲାଇଟ୍କୁ ଅକାମୀ କରିବା ଭଳି ସମସ୍ତ ପ୍ରକାରର ସାମରିକ କ୍ଷମତା ଏହି ଚୁକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ନିଷିଦ୍ଧ ହୋଇନାହିଁ।
ଏବେ ଆମେରିକା ଅର୍ବିଟ୍ରେ ନିଜର ସ୍ପେସ୍ କଣ୍ଟ୍ରୋଲ୍ ଅସ୍ତ୍ର ଥିବା କଥା ସାର୍ବଜନୀନ ଭାବେ ସ୍ୱୀକାର କରିବା ପରେ ମହାକାଶରେ ଚାଲିଥିବା ସାମରିକ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତାକୁ ନେଇ ଚର୍ଚ୍ଚା ଆହୁରି ବଢ଼ିଛି।