ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବଜାରରେ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଦରରେ ପୁଣି ନିଆଁ ଲାଗିଛି। ଆଉ ଏହାର ସିଧାସଳଖ ପ୍ରଭାବ ଏବେ ଦେଶର ସାଧାରଣ ଖାଉଟିଙ୍କ ପକେଟ୍ ଉପରେ ପଡ଼ିବା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି। ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ଲାଗି ରହିଥିବା ଯୁଦ୍ଧ ଓ ଭୂ-ରାଜନୈତିକ ଉତ୍ତେଜନା କାରଣରୁ ଦେଶରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲ ଦର ହଠାତ୍ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ଦୀର୍ଘ ଦିନ ଧରି ତୈଳ ଦର ପ୍ରାୟତଃ ସ୍ଥିର ରହିବା ପରେ ଏହି ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ଚିନ୍ତା ବଢ଼ାଇ ଦେଇଛି। କିନ୍ତୁ ବାସ୍ତବରେ ଏହି ଦର ବୃଦ୍ଧି ପଛର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ କଣ ଏବଂ କାହିଁକି ଏଭଳି ସ୍ଥିତି ଉପୁଜିଲା, ତାହାର ବିଶ୍ଳେଷଣ କରିବା ନିହାତି ଜରୁରୀ।
ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟ ହେଉଛି ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଏବଂ ପ୍ରମୁଖ ତୈଳ ଉତ୍ପାଦନକାରୀ ଅଞ୍ଚଳ। ଇସ୍ରାଏଲ ଏବଂ ପଡୋଶୀ ଆରବ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ (ବିଶେଷ କରି ଇରାନ ଏବଂ ସମର୍ଥିତ ଗୋଷ୍ଠୀ) ମଧ୍ୟରେ ବଢୁଥିବା ସାମରିକ ସଂଘର୍ଷ ଯୋଗୁଁ ବିଶ୍ୱସ୍ତରରେ ତୈଳ ଯୋଗାଣ ବ୍ୟାପକ ଭାବେ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଛି। ଲୋହିତ ସାଗର (Red Sea) ଦେଇ ଯାଉଥିବା ବାଣିଜ୍ୟିକ ଜାହାଜ ଗୁଡିକ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣର ଭୟ ଥିବାରୁ, ଅନେକ ତୈଳ ବାହୀ ଜାହାଜକୁ ଲମ୍ବା ଏବଂ ବିକଳ୍ପ ରାସ୍ତା ଦେଇ ଯାତାୟାତ କରିବାକୁ ପଡୁଛି। ଫଳରେ ପରିବହନ ଖର୍ଚ୍ଚ ଏବଂ ସମୟ, ଉଭୟ ବଢ଼ିଯାଉଛି।
ଏହି ଅସ୍ଥିରତା କାରଣରୁ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବଜାରରେ ବ୍ରେଣ୍ଟ କ୍ରୁଡ୍ (Brent Crude) ମୂଲ୍ୟ ବ୍ୟାରେଲ ପିଛା ହଠାତ୍ ଆକାଶଛୁଆଁ ହେବାରେ ଲାଗିଛି।
ଭାରତ ହେଉଛି ବିଶ୍ୱର ତୃତୀୟ ବୃହତ୍ତମ ତୈଳ ଉପଭୋକ୍ତା ଦେଶ। ଆମ ଦେଶ ନିଜ ମୋଟ ଆବଶ୍ୟକତାର ପ୍ରାୟ ୮୫ ପ୍ରତିଶତରୁ ଅଧିକ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ କେବଳ ବିଦେଶରୁ ହିଁ ଆମଦାନୀ କରିଥାଏ, ଯେଉଁଥିରୁ ଏକ ବଡ଼ ଭାଗ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରୁ ଆସିଥାଏ। ତେଣୁ ଗ୍ଲୋବାଲ୍ ମାର୍କେଟରେ ଦାମ୍ ବଢ଼ିଲେ, ସରକାରୀ ତୈଳ ବିପଣନ କମ୍ପାନୀ (OMCs) ଗୁଡିକ ଉପରେ ପ୍ରବଳ ଆର୍ଥିକ ଚାପ ପଡିଥାଏ। ନିଜର ବର୍ଦ୍ଧିତ ଆମଦାନୀ ଖର୍ଚ୍ଚ ଏବଂ ଲୋକସାନକୁ ଭରଣା କରିବାକୁ ଯାଇ କମ୍ପାନୀଗୁଡିକ ଶେଷରେ ଗ୍ରାହକଙ୍କ ଉପରେ ଏହାର ବୋଝ ଲଦିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହୋଇଛନ୍ତି।
ଅର୍ଥନୈତିକ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ, ଏହି ଦର ବୃଦ୍ଧି କେବଳ ଗାଡ଼ି ଚାଳକଙ୍କୁ ସୀମିତ ଭାବେ ବାଧିବ ନାହିଁ। ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ବିଶେଷ କରି ଡିଜେଲ ଦର ବଢିଲେ ଦେଶରେ ମାଲ୍ ପରିବହନ ଖର୍ଚ୍ଚ (Freight charges) ସିଧାସଳଖ ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ। ଏହାର ପରିଣାମ ସ୍ୱରୂପ ଖୁବ୍ ଶୀଘ୍ର ବଜାରରେ ନିତ୍ୟ ବ୍ୟବହାର୍ଯ୍ୟ ସାମଗ୍ରୀ, ପନିପରିବା, କ୍ଷୀର ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜରୁରୀ ସାମଗ୍ରୀର ଦାମ୍ ଆକାଶଛୁଆଁ ହେବାର ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଶଙ୍କା ରହିଛି। ସାଧାରଣ ନିର୍ବାଚନ ଶେଷ ହେବା ପରେ ଏଭଳି ଦର ବୃଦ୍ଧି ସାଧାରଣ ଜନତାଙ୍କ ଘରୋଇ ବଜେଟକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଦୋହଲାଇ ଦେଇପାରେ।
