ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ବର୍ଷା ଋତୁରେ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ଜ୍ୱର, ଝାଡ଼ା-ବାନ୍ତିରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହେଲେ ଡେଙ୍ଗୁ ପରୀକ୍ଷା କରାଯାଏ। ଡେଙ୍ଗୁ ସାଧାରଣତଃ ଉଚ୍ଚ ଜ୍ୱରର ଲକ୍ଷଣ। ତଥାପି, କେତେକ ସମୟରେ ଏହି ଲକ୍ଷଣଗୁଡ଼ିକ ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ। ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ ଭାଷାରେ ଏହାକୁ ‘ଏଟିପିକାଲ୍ ଡେଙ୍ଗୁ’ (Atypical Dengue) କିମ୍ବା ‘ଆସିମ୍ପଟୋମାଟିକ୍ ଡେଙ୍ଗୁ’ (Asymptomatic Dengue) କୁହାଯାଏ। ସାଧାରଣତଃ ଲୋକେ ଭାବନ୍ତି ଯେ ଉଚ୍ଚ ଜ୍ୱର ହେବା ଡେଙ୍ଗୁର ମୁଖ୍ୟ ଲକ୍ଷଣ, କିନ୍ତୁ ଅନେକ ସମୟରେ ରୋଗୀଙ୍କ ଶରୀରରେ ଜ୍ୱର ଆଦୌ ହୁଏନାହିଁ କିମ୍ବା ବହୁତ କମ୍ ଜ୍ୱର ହୋଇଥାଏ। ତଥାପି ତାର ଡେଙ୍ଗୁ ହୋଇଥାଏ।
ଡାକ୍ତର ରେଶୁ ଅଗ୍ରୱାଲ (ବରିଷ୍ଠ ପରାମର୍ଶଦାତା, ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ଔଷଧ, ଯଥାର୍ଥ ସୁପର ସ୍ପେଶାଲିଟି ହସ୍ପିଟାଲ) ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଛନ୍ତି ଯେ କେବଳ ଜ୍ୱର ନ ଥିଲେ ଡେଙ୍ଗୁ ମାମଲାକୁ ଖାରଜ କରିବା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୁଲ। ଏହା ବିଶେଷ ଭାବରେ ସତ୍ୟ ଯଦି ଆପଣଙ୍କ ଚାରିପାଖରେ ଅନେକ ଡେଙ୍ଗୁ ମାମଲା ଥାଏ ଏବଂ ବ୍ୟକ୍ତି ହଠାତ୍ ଦୁର୍ବଳତା, ଶରୀର ଯନ୍ତ୍ରଣା କିମ୍ବା ପେଟ ସମସ୍ୟା ଅନୁଭବ କରନ୍ତି। ତେବେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କର ଏହା ଡେଙ୍ଗୁ ଲକ୍ଷଣ।
ଏଟିପିକାଲ୍ ଡେଙ୍ଗୁ କ’ଣ?
ଏହି ପ୍ରକାରର ଡେଙ୍ଗୁରେ ପୀଡିତ ରୋଗୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପେଟ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସମସ୍ୟା ଅଧିକ ଦେଖାଯାଏ। ବାନ୍ତି, ଝାଡ଼ା, ପେଟ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଏବଂ ବଦହଜମୀ ବ୍ୟତୀତ, କିଛି ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଲକ୍ଷଣ ମଧ୍ୟରେ ଥକ୍କାପଣ, ମୁଣ୍ଡବିନ୍ଧା, ଆଖି ଯନ୍ତ୍ରଣା, ମାଂସପେଶୀ ଏବଂ ଗଣ୍ଠି ଯନ୍ତ୍ରଣା, ଭୋକ ନ ଲାଗିବା ଏବଂ ଚର୍ମରେ ଲାଲ ଦାଗ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୋଇପାରେ। କେତେକ ସମୟରେ, ଡେଙ୍ଗୁ ଅନ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବିତ କରିପାରେ।
ଯଦି ଲଗାତାର ପେଟ ଯନ୍ତ୍ରଣା, ବାନ୍ତି, ନିଶ୍ୱାସ ନେବାରେ କଷ୍ଟ, ନାକ କିମ୍ବା ଦାନ୍ତରୁ ରକ୍ତସ୍ରାବ କିମ୍ବା ଅତ୍ୟଧିକ ଅସ୍ଥିରତା ଦେଖାଯାଉଛି, ତେବେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସତର୍କତା ଅବଲମ୍ବନ କରିବା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ଏହି ଲକ୍ଷଣଗୁଡ଼ିକୁ ଥକ୍କାପଣ କିମ୍ବା ପାଗ ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ ଦାୟୀ କରାଯିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଡେଙ୍ଗୁ ଭୁଲ ଧାରଣା
ଡେଙ୍ଗୁ ବିଷୟରେ ସବୁଠାରୁ ସାଧାରଣ ଭୁଲ ଧାରଣା ହେଉଛି ଯେ ଜ୍ୱର କମିଗଲେ ବିପଦ କମିଯାଏ। ତଥାପି, କିଛି ରୋଗୀଙ୍କ ପାଇଁ, ଜ୍ୱର କମିବା ପରେ ତୁରନ୍ତ ବିପଦ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ଏହା ଡିହାଇଡ୍ରେସନ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜଟିଳତା ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ, ତେଣୁ ଜ୍ୱର କମିବା ପରେ ମଧ୍ୟ ରୋଗୀଙ୍କୁ ନିରୀକ୍ଷଣ କରିବା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।
ଡେଙ୍ଗୁରେ ପ୍ଲେଟଲେଟ ସଂଖ୍ୟା ସାଧାରଣତଃ କମ୍ ଥିବାବେଳେ, ରୋଗର ଗମ୍ଭୀରତା ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବା ପାଇଁ ପ୍ଲେଟଲେଟ ସଂଖ୍ୟା ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ। ଡାକ୍ତର ଲକ୍ଷଣ ଏବଂ ରୋଗୀଙ୍କ ସାଧାରଣ ଅବସ୍ଥା ଉପରେ ଆଧାର କରି ସେମାନଙ୍କର ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବେ।
ଏହି କଥାଗୁଡ଼ିକ ମନେ ରଖନ୍ତୁ:
ଯଦି ଡେଙ୍ଗୁ ସଂକ୍ରମଣର ଆଶଙ୍କା ଥାଏ, ତେବେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ କେବଳ ପ୍ଲେଟଲେଟ୍ ପରୀକ୍ଷା ଫଳାଫଳ ଉପରେ ଆଧାର କରି ଚିକିତ୍ସା କରିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ପ୍ରଥମେ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ସହିତ ପରାମର୍ଶ କରନ୍ତୁ। ସମସ୍ତ ଡେଙ୍ଗୁ ରୋଗୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଜ୍ୱର ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସାଧାରଣ ଲକ୍ଷଣ ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ ନୁହେଁ। ବିଶେଷକରି ବର୍ଷା ଋତୁରେ, ଦୁର୍ବଳତା, ବାନ୍ତି, ଶରୀର ଯନ୍ତ୍ରଣା, କୁଣ୍ଡେଇ କିମ୍ବା ପେଟ ସମସ୍ୟାକୁ କେବେବି ଅଣଦେଖା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।