ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: କି ଯୋଜନା କରୁଛନ୍ତି ପିଏମ ମୋଦୀ?
ପ୍ରଥମେ ୟୁଇ ସାଙ୍ଗରେ ବଡ଼ ଡିଲ୍
ଏବେ ଆରବ ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହ ବଡ଼ ମିଟିଂ
ଦିଲ୍ଲୀରେ ଏକାଠି ସାରା ବିଶ୍ୱର ଇସଲାମିକ ଦେଶ
ବିଶ୍ୱର ଇସଲାମିକ ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ନେତାମାନେ ଭାରତର ରାଜଧାନୀ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଏକାଠି ହେବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି। ଶନିବାର, ଜାନୁଆରୀ ୩୧ରେ ସାରା ବିଶ୍ୱର ନେତାମାନେ ଏକାଠି ହେବେ। ପ୍ରାୟ ୨୦ ବର୍ଷ ପରେ ଏହି ବୈଠକ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେବ। ଏହାର ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା ଭାରତ ଏବଂ ୟୁଏଇ କରିବେ। ଏହି ବୈଠକର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ଭାରତ ଏବଂ ଆରବ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ସହଯୋଗକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରିବା ଏବଂ ସହଭାଗୀତାକୁ ଏକ ନୂତନ ଦିଗଦର୍ଶନ ଦେବା। ଏହି ବୈଠକରେ ୨୨ ଟି ଆରବ ଦେଶର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିବେ। ଭାରତ ରାଜଧାନୀ ଦିଲ୍ଲୀର ଭାରତ ମଣ୍ଡପମରେ ଏହି ବୈଠକ ଆୟୋଜନ କରୁଛି। ସମସ୍ତ ଆରବ ଲିଗ୍ ସଦସ୍ୟ ଦେଶର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଆରବ ଲିଗ୍ ର ମହାସଚିବ ମଧ୍ୟ ଏଥିରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିବେ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି। ବୈଠକ ପୂର୍ବରୁ ଆଜି ଭାରତ ମଣ୍ଡପମରେ ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ଏକ ବୈଠକ ମଧ୍ୟ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେଉଛି।
କ’ଣ ରହିଛି ଭାରତର ରଣନୀତି?
୧୦ ବର୍ଷ ପରେ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଏହା ପ୍ରଥମ ଏପରି ବୈଠକ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେଉଛି। ପୂର୍ବ ବୈଠକ ୨୦୧୬ରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା, ଯଦିଓ ସେହି ସମୟରେ ବୈଠକ ବାହାରିନରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା। ଭାରତ ନିଜେ ଆରବ ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ଏକ ସଂଗଠନ ଲିଗ୍ ଅଫ୍ ଆରବ ଷ୍ଟେଟ୍ସ (LAS)ର ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷକ। ଭାରତ ଏବଂ ଆରବ ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ସମ୍ପର୍କ ଅଛି, ବାଣିଜ୍ୟ, ଶକ୍ତି, ଶିକ୍ଷା, ସଂସ୍କୃତି ଏବଂ କୂଟନୀତି ଭଳି ବିଭିନ୍ନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଦୃଢ଼ ସହଯୋଗ ରହିଛି। ଭାରତ-ଆରବ ବାଣିଜ୍ୟ ୨୪୦ ବିଲିୟନ ଡଲାର ଅତିକ୍ରମ କରେ। ଭାରତ ଏହାର ଅଧିକାଂଶ ତେଲ, ଗ୍ୟାସ ଏବଂ LPG ଆବଶ୍ୟକତା ଆରବ ଦେଶଗୁଡ଼ିକରୁ ଉତ୍ସ କରିଥାଏ। ଏହି ସମୟରେ, ୯୦ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ଭାରତୀୟ ଆରବ ଦେଶରେ କାମ କରନ୍ତି। ଏହି ବୈଠକରେ ଉଭୟ ପକ୍ଷ ବାଣିଜ୍ୟ, ଶକ୍ତି, ଶିକ୍ଷା, ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା, ଗଣମାଧ୍ୟମ ଏବଂ ସାଂସ୍କୃତିକ ସହଯୋଗକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରିବା ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା କରିବେ। ଭାରତ ଏବେ ଏହାକୁ ଆୟୋଜନ କରି ଆରବ ଦେଶମାନଙ୍କ ସହିତ ସମ୍ପର୍କକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରିବାକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛି। ଏଥିସହିତ ଏହି ବୈଠକ ପୂର୍ବରୁ, ପାଲେଷ୍ଟାଇନର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଭର୍ଶେନ ଆଗାବେକିୟାନ ଶାହିନ ଗାଜାର ପୁନଃନିର୍ମାଣରେ ଅଧିକ ସହାୟତା ପ୍ରଦାନ କରିବାକୁ ଏବଂ ପାଲେଷ୍ଟାଇନ ଶରଣାର୍ଥୀଙ୍କ ପାଇଁ UNRWA ପାଇଁ ସମର୍ଥନ ଜାରି ରଖିବାକୁ ଭାରତକୁ ନିବେଦନ କରିଛନ୍ତି। ଯାହାକୁ ନେଇ ଭାରତ ଏକ ମଧ୍ୟସ୍ଥତା ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିପାରିବ।
ଏହି ସଂଗଠନର ସଦସ୍ୟ କିଏ?
୧୯୪୫ ମସିହା ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୨ ତାରିଖରେ କାଇରୋରେ ଆରବ ରାଷ୍ଟ୍ର ସଂଘ (LAS) ଗଠିତ ହୋଇଥିଲା। ପ୍ରାରମ୍ଭରେ, ଏହି ସଂଗଠନରେ ମିଶର, ଇରାକ, ଜୋର୍ଡାନ, ଲେବାନନ, ସାଉଦି ଆରବ ଏବଂ ସିରିଆ ଭଳି ଦେଶ ସାମିଲ ଥିଲେ। ସେତେବେଳେ ଏହା ସାତଟି ସଦସ୍ୟ ସହିତ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ବର୍ତ୍ତମାନ, ଏହାର ଉତ୍ତର ଆଫ୍ରିକା ଏବଂ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟ ଦେଶ ସମେତ ଆରବ ବିଶ୍ୱର ୨୨ଟି ସଦସ୍ୟ ରାଷ୍ଟ୍ର ଅଛନ୍ତି। ସିରିଆକୁ ପୁନଃ ସାମିଲ କରାଯାଇଛି। ଏହି ଲିଗରେ ଆର୍ମେନିଆ, ବ୍ରାଜିଲ, ଚାଡ୍, ଇରିଟ୍ରିଆ, ଗ୍ରୀସ୍, ଭାରତ ଏବଂ ଭେନେଜୁଏଲା ଭଳି ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷକ ଦେଶ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।
ପରିଷଦ ସଦସ୍ୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ନେଇ ଗଠିତ। ଏହା ପ୍ରାଥମିକ ରାଜନୈତିକ ସଂସ୍ଥା ଏବଂ ବର୍ଷକୁ ଦୁଇଥର ବୈଠକ କରେ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ସଦସ୍ୟଙ୍କର ଗୋଟିଏ ଭୋଟ୍ ଥାଏ। ନିଷ୍ପତ୍ତି କେବଳ ସେହି ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ଯେଉଁମାନେ ସପକ୍ଷରେ ଭୋଟ ଦିଅନ୍ତି। ଲିଗ୍ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠ ନିୟମ ଆଧାରରେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥାଏ। ତଥାପି, ଅନୁପାଳନକୁ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରିବା ପାଇଁ ଏହାର କୌଣସି ବ୍ୟବସ୍ଥା ନାହିଁ। ଏହା ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ଏବଂ ପ୍ରମୁଖ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ସାମୂହିକ ନିଷ୍କ୍ରିୟତା ପାଇଁ ସମାଲୋଚନାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇଛି। LAS AU, EU, ASEAN ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ ଆମେରିକୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ର ସଂଘ ସହିତ ବହୁପାକ୍ଷିକ ସମ୍ପର୍କ ବଜାୟ ରଖିଛି।