ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ପାରମ୍ପରିକ ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତୀୟ ଫିଲ୍ଟର କଫି ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଏସପ୍ରେସୋ, କୈପୁଚିନୋ ଏବଂ କୋଲ୍ଡ ବ୍ରୁ ପରିବେଷଣ କରୁଥିବା ଆଧୁନିକ କାଫେ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, କଫି ଭାରତର ଖାଦ୍ୟ ଏବଂ ଜୀବନଶୈଳୀର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଅଂଶ ପାଲଟିଛି। ତଥାପି, ଭାରତରେ କଫିର ଇତିହାସ ଶହ ଶହ ବର୍ଷ ପୁରୁଣା। ଏହା ଜଣେ ସୁଫି ସନ୍ଥ, ଜଣେ କଫି ବିହନ ଏବଂ ଦୃଢ଼ ନିଷ୍ଠାର ଏକ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ କାହାଣୀ ସହିତ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ଯାହା ଶେଷରେ ଭାରତକୁ ବିଶ୍ୱର ପ୍ରମୁଖ କଫି ଉତ୍ପାଦନକାରୀ ଦେଶମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏରେ ପରିଣତ କରିଥିଲା।
୧୭ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଆରବ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ବିଶେଷକରି ୟେମେନ ବିଶ୍ୱ କଫି ବାଣିଜ୍ୟକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଥିଲେ। ୟେମେନର ମୋଚା ବନ୍ଦର ଏକ ପ୍ରମୁଖ କଫି ରପ୍ତାନି କେନ୍ଦ୍ର ଥିଲା। ବ୍ୟବସାୟୀମାନେ କଫି ଚାଷ ଏବଂ ବାଣିଜ୍ୟ ଉପରେ ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ବଜାୟ ରଖିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ। ଅନ୍ୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକୁ କଫି ଚାଷ କରିବାରୁ ରୋକିବା ପାଇଁ, ବ୍ୟବସାୟୀମାନେ କେବଳ ଭଜା କିମ୍ବା ସିଝା କଫି ବିହନ ରପ୍ତାନି କରୁଥିଲେ। ଯେହେତୁ ଏହି ବିହନଗୁଡିକ ଅଙ୍କୁରିତ ହୋଇପାରୁନଥିଲା, ତେଣୁ ସେଗୁଡିକୁ ନୂତନ କଫି ଗଛ ଚାଷ କରିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ। ଅଞ୍ଚଳ ବାହାରେ କଞ୍ଚା କିମ୍ବା ସବୁଜ କଫି ବିହନ ପରିବହନ ଉପରେ କଡ଼ା ନିଷେଧ ଥିଲା।
ବାବା ବୁଦାନ ଏବଂ କଫି ବିହନ
ପ୍ରାୟ ୧୬୭୦ ମସିହାରେ, ବାବା ବୁଦାନ ମକ୍କା ତୀର୍ଥଯାତ୍ରାରେ ଯାଇଥିଲେ। ତାଙ୍କ ଫେରିବା ଯାତ୍ରାରେ ସେ ୟେମେନର ମୋଚା ବନ୍ଦରରେ ଅଟକିଥିଲେ। ସେ ସେଠାରେ କଫି ଚାଖିଥିଲେ ଏବଂ ଏହାର ସ୍ୱାଦ ଏବଂ ସତେଜ ଗୁଣ ଦେଖି ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଥିଲେ। ଯେହେତୁ ୟେମେନରୁ କଞ୍ଚା କଫି ବିନ୍ସ ରପ୍ତାନି ନିଷିଦ୍ଧ ଥିଲା, କୁହାଯାଏ ଯେ ବାବା ବୁଦାନ ତାଙ୍କ ପୋଷାକ କିମ୍ବା ଦାଢ଼ିରେ ସାତୋଟି ସବୁଜ କଫି ବିନ୍ସ ଲୁଚାଇ ଭାରତକୁ ଆଣିଥିଲେ। ଲୋକପ୍ରିୟ କାହାଣୀ ଅନୁଯାୟୀ, ଇସଲାମରେ ଏହି ସଂଖ୍ୟାର ଧାର୍ମିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ହେତୁ ସେ ସାତୋଟି ବିହନ ବାଛିଥିଲେ। ଏହି ଦୁଃସାହସିକ କାର୍ଯ୍ୟ ଭାରତରେ କଫି ଚାଷର ଇତିହାସରେ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ମୋଡ଼ ପ୍ରମାଣିତ ହୋଇଥିଲା। ସାତୋଟି ବିହନ ସହିତ ଯାହା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ତାହା ଶେଷରେ ଏକ ପ୍ରମୁଖ କୃଷି ଏବଂ ବାଣିଜ୍ୟିକ ଶିଳ୍ପରେ ପରିଣତ ହୋଇଥିଲା।