ଶ୍ରୀରାମଙ୍କ ଜୀବନଦର୍ଶନ: ଆଜିର ଯୁବପିଢ଼ି ପାଇଁ ଜୀବନ ଜିଇଁବାର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମନ୍ତ୍ର

ଭୁବନେଶ୍ୱର: ପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀରାମଙ୍କୁ ‘ମର୍ଯ୍ୟାଦା ପୁରୁଷୋତ୍ତମ’ କୁହାଯାଏ, କାରଣ ସେ ନିଜ ଜୀବନର ପ୍ରତିଟି ପଦକ୍ଷେପରେ ସୀମା ବା ମର୍ଯ୍ୟାଦା ରକ୍ଷା କରି ଚଳିଥିଲେ। ଆଜିର ଯୁବପିଢ଼ି ଯେତେବେଳେ ମାନସିକ ଚାପ, ସମ୍ପର୍କରେ ତିକ୍ତତା ଏବଂ ଅସ୍ଥିରତା ଦେଇ ଗତି କରୁଛନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ରାମାୟଣର କିଛି ମୂଲ୍ୟବୋଧ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଆଲୋକବର୍ତ୍ତିକା ସଦୃଶ ହୋଇପାରିବ।

୧. ସଂଘର୍ଷରେ ଧୈର୍ଯ୍ୟ ଓ ସଂଯମ

ରାଜା ହେବାକୁ ଯାଉଥିବା ଜଣେ ଯୁବକ ହଠାତ୍ ୧୪ ବର୍ଷ ପାଇଁ ବନବାସ ଯିବା କୌଣସି ସାଧାରଣ କଥା ନୁହେଁ। କିନ୍ତୁ ଶ୍ରୀରାମ ଏହାକୁ ସହର୍ଷ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ଆଜିର ପିଢ଼ି ଛୋଟ ଛୋଟ ବିଫଳତାରେ ଭାଙ୍ଗି ପଡ଼ୁଥିବା ବେଳେ, ରାମଙ୍କ ଠାରୁ “ଧୈର୍ଯ୍ୟ” ଶିଖିବା ଜରୁରୀ। ସମୟ ସବୁବେଳେ ସମାନ ନଥାଏ, କିନ୍ତୁ ସଂଯମ ରକ୍ଷା କଲେ ସବୁ କିଛି ଜୟ କରାଯାଇପାରେ।

୨. ଶୃଙ୍ଖଳା ଓ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ପରାୟଣତା 

ପିତୃ ସତ୍ୟ ପାଳନ କରିବା ପାଇଁ ଶ୍ରୀରାମ ସୁଖ ସୁବିଧାକୁ ପରିତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ। ଆଜିର ସମୟରେ ନିଜ ସ୍ୱାର୍ଥ ଅପେକ୍ଷା ପରିବାର ଓ ସମାଜ ପ୍ରତି କର୍ତ୍ତବ୍ୟକୁ ପ୍ରାଥମିକତା ଦେବା ଏକ ବଡ଼ ଶିକ୍ଷା। ସେ ଜଣେ ଆଦର୍ଶ ପୁତ୍ର, ଆଦର୍ଶ ଭ୍ରାତା ଏବଂ ଆଦର୍ଶ ସ୍ୱାମୀ ଭାବେ ନିଜର ଦାୟିତ୍ୱ ନିଭାଇଛନ୍ତି।

୩. ସମାନତା ଓ ସମ୍ମାନ

ଶ୍ରୀରାମ ଜଣେ ରାଜକୁମାର ହୋଇ ମଧ୍ୟ ଶବରୀର ଜୁଠା କୋଳି ଖାଇଥିଲେ ଏବଂ ଗୁହକ ଶବରକୁ ବନ୍ଧୁ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ଏହା ଦର୍ଶାଏ ଯେ ଜାତି, ଧର୍ମ ବା ବର୍ଣ୍ଣରେ କେହି ବଡ଼ ନୁହେଁ। ଆଜିର ଯୁବପିଢ଼ି ଏହି “ସମାନତା”ର ଭାବକୁ ଆପଣେଇବା ଉଚିତ, ଯାହା ଏକ ସୁସ୍ଥ ସମାଜ ଗଠନରେ ସହାୟକ ହେବ।

କେବଟ ପ୍ରସଙ୍ଗ: ଭକ୍ତି ଓ ସମ୍ମାନର ଏକ ଅପୂର୍ବ ଉଦାହରଣ

ଯେତେବେଳେ ପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀରାମ ବନବାସ ସମୟରେ ଗଙ୍ଗା ନଦୀ ପାର ହେବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲେ, ସେତେବେଳେ ସେ କେବଟ (ନାଉରିଆ) କୁ ନୌକା ମାଗିଥିଲେ। କିନ୍ତୁ କେବଟ ଏକ ଅଜବ ସର୍ତ୍ତ ରଖିଲା। ସେ କହିଲା, “ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କ ପାଦର ଧୂଳି ପଡ଼ି ଅହଲ୍ୟା ନାମକ ପଥର ଏକ ସୁନ୍ଦରୀ ନାରୀ ହୋଇଗଲା। ମୋ କାଠ ନୌକା ଯଦି ନାରୀ ହୋଇଯିବ, ମୁଁ ମୋ ପରିବାର କେମିତି ପୋଷିବି? ତେଣୁ ଆଗ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ପାଦ ଧୋଇବି, ତା’ପରେ ନୌକାରେ ଚଢ଼ାଇବି।”

ଏହି ଘଟଣାରୁ ଆମେ କ’ଣ ଶିଖିବା?

• ନମ୍ରତା : ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ମାଲିକ ହୋଇ ମଧ୍ୟ ଶ୍ରୀରାମ ଜଣେ ସାଧାରଣ ନାଉରିଆର ଭକ୍ତିକୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ ପାଦ ଧୋଇବାକୁ ଅନୁମତି ଦେଇଥିଲେ। ସେ କେବେବି ନିଜର ରାଜକୀୟ ଅହଂକାର ଦେଖାଇ ନଥିଲେ।

• ସମାନତା: ସେ ସମୟରେ ସମାଜରେ ଥିବା ଉଚ୍ଚ-ନୀଚ ଭେଦଭାବକୁ ଦୂର କରି ସେ କେବଟକୁ ନିଜର ସଖା ବା ବନ୍ଧୁ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ।

୪. ଶତ୍ରୁ ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ ସମ୍ମାନ

ରାବଣ ଭଳି ଜଣେ ଶତ୍ରୁକୁ ପରାସ୍ତ କରିବା ପରେ ମଧ୍ୟ ଶ୍ରୀରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଥିଲେ ରାବଣଙ୍କ ପାଖରୁ ଜ୍ଞାନ ଶିକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ। ଏହା ଶିକ୍ଷା ଦିଏ ଯେ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ବା ଯୁଦ୍ଧରେ ମଧ୍ୟ ମାନବିକତା ଓ ଗୁଣର ସମ୍ମାନ ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ।

୫. ମନ ଏବଂ ବାଣୀର ପବିତ୍ରତା

“ରଘୁକୁଳ ରୀତି ସଦା ଚଲି ଆୟି, ପ୍ରାଣ ଯାଉ ବରୁ ବଚନ ନ ଜାୟି” – ଏହି ବାକ୍ୟ ଆଜିର ପ୍ରତିଶ୍ରୁତିହୀନ ଦୁନିଆରେ ବହୁତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ନିଜ କଥାରେ ଅଟଳ ରହିବା ଏବଂ ସଚ୍ଚୋଟତା ବଜାୟ ରଖିବା ହେଉଛି ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ଗଠନର ମୂଳଦୁଆ।

ଉପସଂହାର: ପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀରାମଙ୍କ ଜୀବନଶୈଳୀ ଆମକୁ ଶିଖାଏ ଯେ ଜୀବନରେ କେତେବେଳେ ହାର ମାନିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ଯଦି ଆମେ ଆମର ଆଚରଣରେ ସାମାନ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଣିବା ଏବଂ ‘ରାମ’ଙ୍କ ପରି ଧୈର୍ଯ୍ୟବାନ ହେବା, ତେବେ ଆମର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଏବଂ ପେସାଦାର ଜୀବନ ସୁନ୍ଦର ହୋଇପାରିବ।

https://youtu.be/GxROX8yijFs