ସାହିତ୍ୟ

ଓଡ଼ିଶା ଓ ଜଗନ୍ନାଥ ମାୟାଧର ମାନସିଂହ ଯେ ଦେବତା ସମଗ୍ର ଜଗତର ନାଥ ଏବଂ ଯେ ଓଡ଼ିଶା ଭୂମିକୁ ନିଜର ବାସସ୍ଥାନ ରୂପେ ଗ୍ରହଣ କରି ତାକୁ ଅନୁଗୃହୀତ କରିଛନ୍ତି, ସେ ଯେ ଓଡ଼ିଶାର ନୁହନ୍ତି, ଏକଥା କୁହାଯାଇ ପାରିବନାହିଁ । ଓଡ଼ିଶାର ମହାମହିମ ଗଜପତିମାନେ ସେମାନଙ୍କର ସୁଦୂର ପ୍ରସାରୀ…

ହେ ଅକଳ୍ପନୀୟ, ତୁମେ କଳ୍ପନା ଡୋରିରେ ବନ୍ଧା ସୀତାକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର ତୋହରି ମାୟାରେ ଜଗତ, ମହତ ଆଦି ପଞ୍ଚଭୂତ ଜଗତ ତୋ’ର ତହୁଁ ଜାତ, ପାଳିଣ ପୁଣି କରୁ ଅନ୍ତ । (ଗୋପଲୀଳା, ଚତୁର୍ଥ ଅଧ୍ୟାୟ) ହେ ଅକଳ୍ପନୀୟ , ଜଗତ ତୁମଠୁଁ ଜାତ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ତା’ର ସ୍ଥିତି ନଥିଲା । ଜଗତକୁ ନିଜେ…

ମୋର ଲେଖକ ଜୀବନର ଏକ ବିସ୍ମୟକର ଘଟଣା ଶାନ୍ତନୁ କୁମାର ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ୧୯୭୭ର ଘଟଣା । ସେତେବେଳେ ମୁଁ ମୋ ଉପନ୍ୟାସ ଶକୁନ୍ତଳା ଲେଖାରେ ନିମଜ୍ଜିତ । ଚାକିରିରୁ ଲମ୍ବା ଛୁଟିନେଇ ଘରେ ରହି ମୁଁ ଦିନକୁ ପ୍ରାୟ ବାର ତେରଘଣ୍ଟା ପଢ଼ିବା ଓ ଲେଖିବାରେ ନିୟୋଜିତ କରିଥାଏ । ସେତେବେଳେ ସକାଳ ଓଳିଟା ଯାଏ…

କିଂବଦନ୍ତିର କଂଠ ମନୋଜ ଦାସ ବାପାଙ୍କ ଜେଠାପୁଅ ଭାଇ ବାବାଜି ହୋଇଯାଇଥିଲେ । ଏହି ବଡ଼ବାପା ଶ୍ରୀଧର ବାବାଜିଙ୍କର ତପୋବନ ଭଳି ଉଦ୍ୟାନ ପରିବେଷ୍ଟିତ, ସର୍ବଦା ପରିଚ୍ଛନ୍ନ ମାଟି ଘର ଭିତରେ ରାଧାକୃଷ୍ଣ ବିଗ୍ରହଙ୍କ ଅଦୂରରେ ବସି ଜୀବନରେ ପ୍ରଥମେ ପୁରୀ, ବାରାଣସୀ, ହରିଦ୍ୱାର, ମଥୁରା,…

ସେଦିନୁ ବସିଛି ସମୁଦ୍ରକୁ ମୁହଁ କରି ଶୈଳବାଳା ମହାପାତ୍ର ସେଦିନୁ ବସିଛି ସମୁଦ୍ରକୁ ମୁହଁକରି ଦେଖିବି ବୋଲି ତମ ଉଆସ ଡୁବିବା ଦୃଶ୍ୟ ! ଆଉ କେତେ ବାଟ ଥିଲା କି ଏମିତି? ତମେ ତରତର ରେ ପକେଇଲ ପାହୁଣ୍ଡ କହିଲ: ଆସୁଥା' ପଛରେ ମୁଁ ଯାଉଛି ଆଗ ନାଆ କାଳେ ଛାଡ଼ି ଦେବ କୂଳ ! ଯା'…

ଚୁପଚାପ୍ ଅମିୟ ବେଜ୍ ଆଜିକାଲିର ପିଲାଏ ! ସାଧାରଣ କଅଣ ? ଅସାଧାରଣ ଜ୍ଞାନର ମାଲିକ ସବୁ । ସେମାନଙ୍କୁ ଜଣାଥିବ ନିଶ୍ଚୟ ଯେ' ମିରର୍ ରେ ପଛପାଖର ଘଟଣା-ଦୁର୍ଘଟଣା , ଆବଶ୍ୟକତା ଠାରୁ ଆଉରି ନିକଟତର ଦୃଶ୍ୟ ହୁଏ ବୋଲି । ତଥାପି ଦୁହେଁଯାକ ବେଫିକର୍ । ସମୟ ବୋଧେ ସରିଯିବ ଆଜିକପାଇଁ । କାଲିର…

'ଅମାବାସ୍ୟାର ଚନ୍ଦ୍ର' ଉପନ୍ୟାସ ପାଇଁ ବର୍ଷବର୍ଷ ଧରି ଓଡ଼ିଆ ପାଠକଙ୍କ ହୃଦୟରେ ରହିଆସିଛନ୍ତି ଓ ରହିବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଲେଖକ ବାରିଷ୍ଟର ଗୋବିନ୍ଦ ଦାସ । 1929 ମସିହାରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ଏଇ ବିରଳ କଥାକାର ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ 'ଭଗ୍ନାଂଶ', 'ଲାସୁ ' ଓ 'ସୂର୍ଯ୍ୟାସ୍ତ' ନାମରେ ମଧ୍ୟ ଆଉ ତିନୋଟି…

ମିସୀ ଓ ଈଡଲି ଛାଞ୍ଚ ପ୍ରମୀଳା ଶତପଥୀ ଗୋଟେ ଈଡଲି ଛାଞ୍ଚପାଇ ଯେ ରକ୍ତ ସମ୍ପର୍କରେ ଫାଟପଡିଯିବ ଏହାଥିଲା ମୋ କଳ୍ପନାର ବାହାରେ। ମିଷ୍ଟର ଆଦିତ୍ୟ, ପୁଅ ଆକାଶ ଓ ମୋତେ ଈଡଲି ମୋଟେ ଭଲଲାଗେନି।  କେହି ବାଧ୍ୟକରି ଈଡଲି ଖୁଆଇଲେ, ପାଟିକୁ ନେଲାମାତ୍ରେ ବାନ୍ତି ଉଠାଏ। କିନ୍ତୁ ମୋ ଛୋଟଝିଅ,…

ସ୍ୱାଗତିକା ସ୍ୱାଇଁଙ୍କ ଉପନ୍ୟାସ 'ନିକୁଲ' ଆର୍ଯ୍ୟକୁମାର ହର୍ଷବର୍ଦ୍ଧନ ସ୍ୱାଗତିକା ସ୍ୱାଇଁ ‘ଝିଅ ପାଇଁ କବିତା’ ଲେଖି ଯେତିକି ପ୍ରଶଂସା ସାଉଁଟିଛନ୍ତି; ଅସଂପର୍କ, ଏଇ ଦୁଃଖର ନାଁ ନାଇଁ ଆଦି ଗଳ୍ପ ସଂକଳନରେ ପ୍ରିୟ ଗାଳ୍ପିକାର ଆସନ ଅଳଂକୃତ କରିଛନ୍ତି । ‘ନିକୁଲ୍’ ଉପନ୍ୟାସଟିରେ ଶିଶୁ…

ବାରମ୍ବାର ପ୍ରେମରେ ନୀହାରିକା ମଲ୍ଲିକ ତୁମେ କୁହ ପ୍ରେମରେ ପଡିବା ସହଜ କ୍ଷଣଟିଏ ଲୋଡା, ଆଖିରେ ଆଖି ମିଶିବାକୁ ମନ ସହ ମନ ମିଶିବାକୁ ଆଉ ତାପରେ ବାସ୍ ହୋଇଯାଏ ପ୍ରେମ । ପରଖି ନିରେଖି ପ୍ରେମ କରିହୁଏନି , ଆଖିବୁଜି ବିଶ୍ଵାସର ସହ ପିଇଯାଅ ଆଉ ତା'ପରେ ଦେଖ ସବୁ ପ୍ରେମମୟ,…